«سئوی تکنیکال مهمترین بخش سئو است… تا وقتی که دیگر مهم نباشد.»
صفحات باید قابلیت خزش و ایندکس شدن داشته باشند تا حتی شانس نمایش در نتایج را داشته باشند، اما بسیاری از فعالیتهای دیگر در مقایسه با محتوا و لینکها، تأثیر حداقلی دارند.
1. اصول اولیه سئوی تکنیکال
سئوی تکنیکال چیست؟
سئوی تکنیکال به مجموعه اقداماتی گفته میشود که به بهینهسازی سایت برای کمک به موتورهای جستجو در پیدا کردن، خزش، درک و ایندکس کردن صفحات کمک میکند. این کار باعث افزایش دیده شدن و رتبهبندی بهتر در موتورهای جستجو میشود.
سئوی تکنیکال چقدر پیچیده است؟
بستگی دارد. مفاهیم پایهای آن واقعاً سخت نیستند، اما بخشهایی از سئوی تکنیکال میتواند پیچیده و دشوار باشد. من در این راهنما تا حد امکان مطالب را ساده و قابلفهم بیان خواهم کرد.
2. درک خزش (Crawling)
در این بخش توضیح میدهیم که چطور میتوان اطمینان حاصل کرد که موتورهای جستجو به درستی محتوای شما را خزش میکنند.
نحوه عملکرد خزش
در فرآیند خزش، موتورهای جستجو محتوا را از صفحات استخراج کرده و با استفاده از لینکهای موجود در آن صفحات، صفحات دیگر را نیز پیدا میکنند. راههایی برای کنترل خزش وجود دارد که به برخی از آنها اشاره میکنیم:
فایل Robots.txt
فایلی است که به موتورهای جستجو میگوید کجا میتوانند یا نمیتوانند وارد شوند.
آیا میدانستید؟
گوگل ممکن است صفحاتی را ایندکس کند که نتوانسته آنها را خزش کند، اگر لینکهایی به آن صفحات وجود داشته باشد. اگر نمیخواهید صفحهای ایندکس شود، باید راهکارهای دیگری را در نظر بگیرید.
نرخ خزش
دستور crawl-delay در robots.txt به برخی خزندهها اجازه میدهد تعداد دفعات خزش را محدود کنید. متأسفانه گوگل از این دستور پیروی نمیکند و برای تنظیم نرخ خزش در گوگل باید از Google Search Console استفاده کنید.
محدودیتهای دسترسی
اگر میخواهید صفحهای فقط برای برخی کاربران قابل مشاهده باشد و نه برای موتورهای جستجو، میتوانید از این روشها استفاده کنید:
سیستم ورود (Login)
احراز هویت HTTP
لیست سفید IP
این روشها برای محتواهای داخلی، اعضای خاص یا نسخههای آزمایشی سایت مناسباند.
مشاهده فعالیت خزشی
در گوگل، سادهترین روش برای دیدن عملکرد خزش، گزارش “Crawl stats” در Google Search Console است. برای مشاهده فعالیت خزش کلی، میتوانید از لاگهای سرور و ابزارهایی مانند AWStats یا Webalizer استفاده کنید.
تنظیمات خزش
هر سایت بودجه خزش متفاوتی دارد که ترکیبی از تمایل گوگل به خزش و ظرفیت سایت برای خزش است. صفحات محبوب یا صفحات با تغییرات زیاد، بیشتر خزش میشوند. اگر خزندهها نشانهای از مشکل ببینند، خزش را کاهش یا متوقف میکنند.
پس از خزش، صفحات رندر و سپس ایندکس میشوند. اکنون درباره ایندکس صحبت میکنیم.
3. درک ایندکس شدن (Indexing)
در این بخش بررسی میکنیم که چگونه مطمئن شویم صفحات ما ایندکس میشوند و چگونه این ایندکس را بررسی کنیم.
دستورات رباتها (Robots Directives)
تگ متای robots به موتورهای جستجو میگوید چگونه یک صفحه را خزش یا ایندکس کنند. این تگ در بخش <head> صفحه قرار میگیرد و به شکل زیر است:
کنونیکالسازی (Canonicalization)
اگر محتوای تکراری در سایت وجود داشته باشد، گوگل یکی را انتخاب میکند تا در ایندکس نگه دارد. سیگنالهایی که گوگل برای انتخاب URL اصلی استفاده میکند شامل موارد زیر است:
تگهای کنونیکال
صفحات تکراری
لینکهای داخلی
ریدایرکتها
آدرسهای موجود در نقشه سایت
برای دیدن URL انتخابشده توسط گوگل میتوانید از ابزار URL Inspection در Google Search Console استفاده کنید.
4. اقدامات سریع در سئوی تکنیکال
اولویتبندی یکی از سختترین کارها در سئو است. در اینجا پروژههایی را معرفی میکنیم که اولویت بیشتری دارند:
بررسی ایندکس شدن
مطمئن شوید صفحاتی که میخواهید دیده شوند در گوگل ایندکس شدهاند. میتوانید از گزارش Indexability در Ahrefs Site Audit استفاده کنید.
بازیابی لینکهای از دست رفته
با تغییر URLها در طول زمان، ممکن است لینکهایی از سایتهای دیگر به آدرسهای قدیمی اشاره داشته باشند. با ریدایرکت کردن این URLها، ارزش آن لینکها را باز میگردانید. میتوانید این موارد را در گزارش “Best by links” در Ahrefs پیدا کنید.
افزودن لینکهای داخلی
لینکهای داخلی به پیدا شدن و رتبه گرفتن صفحات کمک میکنند. ابزار Internal Link Opportunities در Ahrefs به شما پیشنهاد میدهد کجاها میتوانید لینک داخلی اضافه کنید.
افزودن نشانهگذاری اسکیمای ساختار یافته (Schema Markup)
اسکیما به موتورهای جستجو کمک میکند بهتر محتوای شما را بفهمند و برخی ویژگیهای خاص نتایج جستجو (مثل ریچ اسنیپتها) را فعال میکند.
5. پروژههای اضافی در سئوی تکنیکال
این اقدامات مهماند ولی نیاز به زمان بیشتری دارند:
سیگنالهای تجربه کاربری (Page Experience)
این سیگنالها شامل عوامل زیر هستند:
Core Web Vitals: شامل LCP، CLS و FID برای سنجش سرعت و تعامل کاربر
HTTPS: رمزنگاری ارتباط کاربر با سایت
سازگاری با موبایل: بررسی در Mobile Usability Report در Search Console
Interstitials: پاپآپهایی که جلوی مشاهده محتوا را میگیرند
Hreflang: برای تعیین زبان و منطقه هدف صفحات
نگهداری عمومی سایت
لینکهای شکسته (Broken Links): لینکهایی به صفحات ناموجود
زنجیره ریدایرکتها (Redirect Chains): چندین ریدایرکت پشت سر هم بین مبدا و مقصد
6. ابزارهای سئوی تکنیکال
- Google Search Console: ابزار رایگان گوگل برای بررسی سلامت و ظاهر سایت در نتایج جستجو.
- Ahrefs Webmaster Tools: ابزار رایگان برای بررسی سلامت فنی سایت، لینکها، کلمات کلیدی، مشکلات سئو و فرصتهای لینکسازی داخلی.
- Mobile-Friendly Test: بررسی میزان سازگاری صفحات با موبایل و شناسایی مشکلات مربوط به نمایش.
- Chrome DevTools: ابزار اشکالزدایی مرورگر کروم برای بهینهسازی سرعت و عملکرد صفحات.
- Ahrefs SEO Toolbar: افزونهای برای مرورگرهای کروم و فایرفاکس که اطلاعات سئویی از صفحات بازدید شده نمایش میدهد.
- PageSpeed Insights: ابزاری از گوگل برای تحلیل سرعت بارگذاری صفحات و ارائه پیشنهادهای بهینهسازی.
از گوگل بخواهید URLهای شما را دوباره بخزد
آیا از یک پلتفرم مدیریت محتوای میزبانشده (مانند Blogger یا WordPress) استفاده میکنید؟ در اغلب موارد، این پلتفرمها محتوای جدید شما را بهطور خودکار به موتورهای جستجو ارسال میکنند. برای اطمینان، مقالات پشتیبانی پلتفرم خود را بررسی کنید.
اگر بهتازگی صفحهای را به سایت خود اضافه کردهاید یا تغییری در آن ایجاد کردهاید، میتوانید با استفاده از یکی از روشهای موجود در اینجا، از گوگل بخواهید که دوباره آن صفحه را ایندکس کند. توجه داشته باشید که نمیتوانید برای URLهایی که مالک آنها نیستید درخواست ایندکسینگ بدهید.
فرآیند خزش میتواند از چند روز تا چند هفته طول بکشد. صبور باشید و روند پیشرفت را از طریق گزارش «وضعیت ایندکس» یا ابزار «بازرسی URL» در گوگل سرچ کنسول پیگیری کنید.
جمعبندی
اگر محتوای شما ایندکس نشده باشد، در نتایج جستجو نمایش داده نخواهد شد.
برخی پروژههای فنی ارزش بیشتری دارند و باید در اولویت قرار بگیرند.
بیشترین تأثیر در سئوی تکنیکال معمولاً مربوط به ایندکس شدن و لینکهاست.
